|
Washington (Halganews)- Laba qof oo sida la sheegay eheladoodu ku nool yihiin Somaliland oo tuhun argagixisinimo ugu xidhnaa xabsiga sida aadka ah loo ilaaliyo, looguna ciqaabo maxaabiista ee Guantanamo Bay oo ku yaal dalka Kuuba, ayaa la caddeeyey in la sii daynayo.
Hay’adda xuquuqal-insaanka ee la ydihaahdo Human Right Watch ayaa warbixin ay ka qoreen labadan nine e ku xidhnaa xabsiga Guantanamo ku sheegtay in hadda Maxamed Xuseen Cabdillaahi iyo seeddigii Maxamed Sulaymaan Barre loo raadinayo dalka ugu habboon ee dib loogu celinayo. Labadan nin ee Soomaalida ah ayaa warbixintu daboolka ka qaaday in dawladda dalka Pakistan gacanta ka gelisay Maraykanka qaraxii 11 September 2001 ee weerarradii New York iyo Washington, balse lix sanno oo ay ku soo dhammaysteen xabsiga Guantanamo kadib ayaa la ogaaday in aanay Maxamed Xuseen Cabdillaahi Maxamed Sulaymaan Barre wax xidhiidh ah la lahayn ururrada argagixisada.
Sida ay faafisay wakaaladda Maraykanka ee VOA mid ka mid ah labada ayaa sida warbixintu sheegtay la kulmaya toddobaadka soo fool leh Xeer-ilaaliyaha Guud ee Maraykanka si uu wax uga ogaado meesha ay doonayaan inay tagaan.
Agaasimaha Human Right Watch ee ka hortagga argagixisada Joanne Mariner, ayaa sheegtay inay jirto hadal-hayn ah in loogu celiyo Somaliland, halkaas oo ay labada maxbuus sida warbixintu sheegtay ehel u joogo.
"Dawladda Maraykanku way ku celin lahayd dalkooda, balse Soomaaliya maaha xaqiiqo ahaan meel hadda dad dib loogu celin karo, waxana jira iminka dadaallo lagu damacsan yahay in ama dib loo dejiyo Yurub ama dib loogu celiyo Pakistan amase dalal kale," ayey tidhi Joanne Mariner.
Waxa intaa ku dartay warbixintu in inkastoo Somaliland ka go’day Soomaaliya 1991kii, haddana aannu jirin weli dal qudha oo aqoonsaday, taas oo warbixintu ku tilmaantay inay tahay sababta dib-u-dhaca ku keentay sii dayntooda, hase ahaatee la sheegay in suurtogal tahay in Somaliland la keeno hadday nabadgelyo ku helayaan ayey tidhi warbixintu.
Waxa si cad u caddaysay warbixintu in Soomaaliya aan lagu celinayn labadan qof, maadaama ay haystaan dhalashada dalka Pakistan oo ka heleen sharci qaxootinimo.
Laba maxbuus oo kaloo jinsiyaddoodu Soomaali tahay, ayaa iyana la xaqiijiyey inay ku jiraan xabsiga Guantanamo Bay, kuwaas oo Jabuuti laga soo qabtay sannadkii 2004, waxase ay isla warbixintani daboolka ka qaaday in aan iyaga si dhakhso ah loo sii dayn doonin.
Labadan dambe oo magacyadoodu kala yihiin Guuleed Xasan Daarood iyo Cabdillaahi Suudi Carraale, ayaa lagu sheegay warbixinta in Guuleed ka mid yahay 14 loogu yeedho la hayayaasha ugu qaalisan ee ku jira gacanta hay’adda CIA-da, lagana yaabo in la horgeeyo guddi maxkamad millateri ah ama Maxkamadda Federaalka ee Maraykanka. Sida ay qortay warbixintu waxa uu ku eedaysan yahay Guuleed Xasan inuu qorshaynayey weerar uu ku qaado saldhigga millateri ee Maraykanku ku leeyahay dalka Jabuuti. Maxbuuska afraad ee Soomaaliga ah oo la yidhaahdo Cabdillaahi Suudi Carraale ayaa isaga la sheegay in weli mugdi ku jiro in si degdeg ah loo sii dayn doono iyo inkale.
AA.Sheekh, Hargeysa. |
Marxuun Mujaahid Jaamac Cali Cilmi wuxuu ka mid ahaa Saraakiisha Ciidamada Soomaaliyeed ee Caanka ka ah Ciidamada dhex-dooda, sababaha ugu mihiimsan ee uu caanka ku ahaan waxa ka mid ahaa aqoontiisa tacliimeed oo aad u saraysay, isagoo leh aqoon iyo astaamo hogaamineed oo hufan (Leadership qualifications), Asluub iyo hab-dhaqan aad u wanaagsan. Marxuumka Mujaahid Jaamac Cali Cilmi wuxuu ka mid ahaa Saraakiishii sida xun loogu cadaadiyey hab-dhaqankii caanka ahaa ee dawladdii keli-taliyihii Maxamed Siyaad Barre ee la odhan jirey Kacaan-diidka, taasoo aakhirkii sababtey inuu ka ruqsaysto Ciidamada